La retejo Esperanto 1894 kompletigita

Mi kompletigis la retejon de la reformita Esperanto el la jaro 1894. En ĝi troviĝas ĉiuj bezonataj informoj pri la gramatiko kaj ankaŭ plena radikaro inkluzive de ŝanĝoj en la reformita projekto. Ankoraŭfoje mi rememorigas la adreson:

https://sites.google.com/site/esperanto1894/

Mi kompletigin retejo de reformate Esperanto el anuo 1894. In lu trovisken omne besonate informi de gramatiko e anku plene radikaro inklusive de aliigi in reformate projekto. Ankoruvolte mi rememorigen adreso:

https://sites.google.com/site/esperanto1894/

GEORGO DANDIN (parto 15)

SZENO SEPE

S-ino DE SOTENVILLE, S-ro DE SOTENVILLE, KLITANDRO,
GEORGO DANDIN, KLAUDINO.

S-ino DE SOTENVILLE, al Georgo Dandin. – Iran, vu ne meriten
honeste sposino, kvu on donin al vu.
KLAUDINO. – Vokablo de honoro, lu meritun, ke elu verigan id,
kvo lu dirin; e, se mi estun sur elue loko, mi ne longe marcandun.
(Al Klitandro.) Si, sinjoro, vu devun nunk, por puna lu. aminduma
mie mastrino. Komenzan kurage, mi diren id al vu, ho eston tre
eksaktetempe; e mi proponen al vu, ke mi juvon vu, nam lu ja
talemaniere taksen mi. (Klaudino abiren.)
S-ro DE SOTENVILLE. – Vu meriten, mie bofilo, ke on diran al vu
tale aferi; vue agado indignigen omnu kontru vu.
S-ino DE SOTENVILLE. – Iran, penan aga plu bone kum sinjorino
altedevene; e gardan vu de nunk, ke vu plu ne faran tale eraregi.
GEORGO DANDIN, al si ipsu. – Mi esten tute furiose, ke mi staren
kom malrazionulo, dum mi esten razione.

GEORGO DANDIN (parto 14)

KLAUDINO. – O ve, kom mundo nunk esten plene de malbonito!
Sik suspekta mi, mi, kvu esten sinukulpito ipsu!
GEORGO DANDIN. – Silentan, malbone virino! Vu luden rolo de modestulino,
sed mi kognosten vu jam de longe, vu esten astute kanalio.
KLAUDINO, al ANGELIKO. – Sinjorino, num…
GEORGO DANDIN. – Silentan, mi diren al vu! Alie vu povun tre kare
paga por omnui, nam vu ja ne haven patro gentilomo.
ANGELIKO. – Ho esten kalumnio sik grande, e kvu sik forte
vulnen mie koro, ke mi ne poven mem hava forto por responda.
Ho esten ja alikvo terore, esta akusate de sposo, kvandu on faren al lu
nulo, kvo esten ne farinde! O ve, se mi meriten alikve reproco, lu
esten solu id, ke mi agin kum lu tro bone.
KLAUDINO. – Certe.
ANGELIKO. – Mie tute malfelico esten id, ke mi tro kuiden de lu;
cielo vulan, ke mi estan kapable tolera, kom lu diren, amindumei
de alikvu! Mi ne estun tum sik plendinde. Adiu, mi abiren; mi ne
poven plu tolera, ke on mi talemaniere ofendan.

GEORGO DANDIN (parto 13)

KLITANDRO. – Mi certigen vu, ke kum mi vu deven tima nulo:
mi ne esten tale homo, kvu faren cagreno al belulini; e mi
tro respekten vu, vu e vue estimate gepatri, por ke mi havan
penso inamiska in vu.
S-ino DE SOTENVILLE, al Georgo dandin. – Nu, vu viden?
S-ro DE SOTENVILLE. – Ekcu vu esten kontentigate, mie bofilo. Kvo
vu diron de id?
GEORGO DANDIN. – Mi diron, ke id eston narati por inluliga; ke
mi bone szien, kvo mi szien, e ke, nam mi jam deven parola klare,
elu antu momento akceptin komisiulo de lu.
ANGELIKO. – Mi? Mi akceptin komisiulo?
KLITANDRO. – Mi inviin komisiulo?
ANGELIKO. – Klaudino!
KLITANDRO, al Klaudino. – Num esten vere?
KLAUDINO. – Mie vokablo de honoro, ho esten strange malvereo!
GEORGO DANDIN. – Silentan, vu malcastulino. Mi bone vu kognosten.
Ho esten vu, kvu antu momento inkondukin komisiulo.
KLAUDINO. – Kvu? Mi?
GEORGO DANDIN. – Si, vu. Ne ludan rolo de purulino.

GEORGO DANDIN (parto 12)

SZENO SESE

S-ro DE SOTENVILLE, S-ino DE SOTENVILLE, ANGELIKO,
KLITANDRO, GEORGO DANDIN, KLAUDINO.

S-ino DE SOTENVILLE. – Koncerne id mi deven dira, ke jaluso
esten efektive strange afero. Mi alkonduken ic mie filino,
por klariga afero in alesto de omnu.
KLITANDRO, al Angeliko. – Num ho esten vu, sinjorino, kvu dirin al
vue sposo, ke mi vu amen?
ANGELIKO. – Mi? Kom mi povun id dira al lu? Num ho esten vero?
Mi volun efektive vida, ke vu provun ama mi! Provan ho, mi
peten vu; vu vidun, kum kvu vu parolen! Mi konsilen al vu fara id. Usan
omne artifiki de amenti; provan alikvantu, por plesiro, invia al mi
inviati, skriba al mi sekrete ame letereti, serka momenti,
kvandu mie sposo ne esten in sue domo, u kvandu mi eliren, e parolan
al mi de vua amo: vu besonen solu vena, mi promesen al vu, ke vu
eston dece akceptate.
KLITANDRO. – Nu, nu, sinjorino, kviete! Ne esten nezese fara al
mi tantu lezioni e tantu skandaliska. Kvu dirin al vu, ke mi haven
ideo ama vu?
ANGELIKO. – Kom mi poven szia, kvo on ic rakontin?
KLITANDRO. – On rakontan, kvo on vulen; sed vu ja szien, num mi
parolin kum vu de amo, kvandu mi vu renkontrin.
ANGELIKO. – Vu devun solu fara id, vu havun bone akcepto!

GEORGO DANDIN (parto 11)

KLITANDRO. – Kvu? Mi?
S-ro DE SOTENVILLE. – Si; e esten al mi tre agrable parola kum
vu, por riceva de vu, mi peten, klarigo de is afero.
KLITANDRO. – Is alikvu mensogin. Mi esten honeste homo. Num vu
opinien mi kapable, sinjoro, por tale malnoble agado? Mi amindumun
june e bele persono, kvu haven honoro esta filino
de sinjoro barono de Sotenville! Mi tro multe vu respekten e
tro multe esten prete vu serva, por ke mi faran alikvo simile. Kvu kunku
dirin id al vu, esten malsapientulo.
S-ro DE SOTENVILLE. – Nu, mie bofilo?
GEORGO DANDIN. – Kvo?
KLITANDRO. – Esten fripono e malbonulo.
S-ro DE SOTENVILLE, al Georgo Dandin. – Respondan!
GEORGO DANDIN. – Respondan vu ipsu!
KLITANDRO. – Se mi sziun, kvu lu poven esta, mi inimpulsun al lu, in
vua alesto, spado in ventro.
S-ro DE SOTENVILLE, al Georgo Dandin. – Pruvan donku afero.
GEORGO DANDIN. – Lu esten tute pravate. Lu esten vero.
KLITANDRO. – Num ho esten vua bofilo, sinjoro, kvu…?
S-ro DE SOTENVILLE. – Si, lu esten eksakte is, kvu plendin al mi
de id.
KLITANDRO. – Certe, ho esten lue felico, ke lu haven honoro
apartena al vu; alie mi bone instruun lu fara tale paroli de
persono kom mi.

GEORGO DANDIN (parto 10)

SZENO KVINE

S-ro DE SOTENVILLE, KLITANDRO, GEORGO DANDIN.

S-ro DE SOTENVILLE. – Sinjoro, num vu kognosten mi?
KLINTANDRO. – Kvantu mi szien, … ne.
S-ro DE SOTENVILLE. – Mie nomo esten barono de Sotenville.
KLITANDRO. – Mi tre joven.
S-ro DE SOTENVILLE. – Mie nomo esten kognostate ce kortego;
e en mie junito mi havin honoro esta el unui, kvu distingiskin
ce gentilomare armisko en Nancy.
KLITANDRO. – Mi gratulen.
S-ro DE SOTENVILLE. – Sinjoro mie patro, Jean-Gilles de Sotenville,
havin gloro partoprenda persone en grande obsido de Montauban.
KLITANDRO. – Mi esten ravate.
S-ro DE SOTENVILLE. – Mi havin praavo, Bertrando de Sotenville,
kvu estin sik eminente en sie tempo, ke lu ricevin permeso
venda sie tute bieno, por vetura trans maro.
KLITANDRO. – Mi volonte kreden.
S-ro DE SOTENVILLE. – On raportin al mi, sinjoro, ke vu amen
e persekuten alikve june persono, kvu esten mie filino, e de kvu mi
interesisken sik same, kom de homo, kvu vu viden (montrante
Georgo Dandin), e kvu haven honoro esta mie bofilo.

GEORGO DANDIN (parto 9)

S-ro DE SOTENVILLE. – Estan tute trankvile, mi daron al vu kontentigo
de flanko de ilu ambe; al kvu kunku on deven meta pugno
al pekto, mi esten bone por id. Sed num vu esten tute certe de id,
kvo vu diren al mi?
GEORGO DANDIN. – Tute certe.
S-ro DE SOTENVILLE. – Gardan vu bone；nam inter gentilomi ho
esten tikle aferi, e esten perikle, se on faren en id alikve maltrafo.
GEORGO DANDIN. – Mi dirin al vu nulo, kvo estun malvere.
S-ro DE SOTENVILLE. – Mie koro, iran parola kum vue filino, dum mi
kum mie bofilo iron parola kum viro.
S-ino DE SOTENVILLE. – Num ho esten eble, mie filo, ke elu tantu
oblivun si, postu virte eksemplo, kvu, kom vu ipsu szien, mi darin
al elu!
S-ro DE SOTENVILLE. – Nos klarigon afero. Sekvan mi, mie
bofilo, e kuidan de nulo. Vu vidon, per kvale ligno nos fuoken nos.
kvandu on faren atentado de is, kvu apartenen al nos.
GEORGO DANDIN. – Ekcu lu ipsu venen al nos renkontre.

Numeraloj

Estas tre malmultaj ŝanĝoj en la numerala sistemo:

Numeraloj kvantaj:

nul – nul
unu – un
du – du
tri – tri
kvar – kvar
kvin – kvin
ses – ses
sep – sep
ok – ok
naŭ – novu
dek – dek
cent – cent
mil – mil
miliono – miliono

Numeraloj ordaj:

une, due, trie, kvare, kvine, sese, sepe, oke, novue, deke, cente, mile, milione

Multobligo:

unoble, duoble, trioble, kvaroble, kvinoble k.t.p.

Frakcioj:

duono, triono, kvarono k.t.p.

Atenton: sufikso “-op” estas nuligita, anstataŭ ĝi oni devas paroli:

unpersone, dupersone k.t.p.

 

 

Esten tre malmulte aliigi in numerale sistemo:

Numerali kvante:

nul – nul
unu - un
du – du
tri – tri
kvar – kvar
kvin – kvin
ses – ses
sep – sep
ok – ok
naŭ – novu
dek – dek
cent – cent
mil – mil
miliono – miliono

Numerali orde:

une, due, trie, kvare, kvine, sese, sepe, oke, novue, deke, cente, mile, milione

Multobligo:

unoble, duoble, trioble, kvaroble, kvinoble e.s.p.

Frakzii:

duono, triono, kvarono e.s.p.

Atento: sufikso “-op” esten nuligate, inloku lu on deven parola:

unpersone, dupersone e.s.p.

GEORGO DANDIN (parto 8)

S-ino DE SOTENVILLE. – Haltan; gardan vu de id, kvo vu parolen.
Mie filino devenen de gento, kvu esten tro plene de virto, por fara
alikvam alikve afero, de kvu honestito povun esta defektate;
e koncerne domo de la Prudoterie, on gratie al Deo de tricent anui
ibu ne vidin virino, kvu donun kauso, ke on parolan de elu.
S-ro DE SOTENVILLE. – Al diablo! In domo de Sotenville on
nunkvam vidin koketulino; e castito ce virini ibu esten ne
malplu herede, kvam kuragito ce viri.
S-ino DE SOTENVILLE. – Nos havin alikve Jakelino de la Prudoterie,
kvu ne volin esta amdarentino de gato e regne konsilisto, regento
de nose provinzo.
S-ro DE SOTENVILLE. – Eksistin alikve Maturino de Sotenville, kvu
rifusin akcepta dudek mil taleri de rekse favorato, kvu volin solu
hava privilegio libere parola kum elu.
GEORGO DANDIN. – Nu, vue filino ne esten sik obstine, e elu
fariskin malplu sovage de tempo, kvandu elu esten ce mi.
S-ro DE SOTENVILLE. – Parolan plu klare, mie bofilo. Nos ne esten
tale homi, kvu protektun elu in malbone fari, e nos une,
elue patrino e mi, esten prete dara al vu justito de id.
S-ino DE SOTENVILLE. – Nos komprenden nule skerzi in aferi,
kvu koncernen honoro, e nos edukin elu in maksu grande
severito.
GEORGO DANDIN. – Omno, kvo mi poven dira al vu, esten, ke trovisken
ic alikve kortegulo, kvu vu vidin, kvu montren al elu amo, kvu elu
askultin tre homame.
S-ino DE SOTENVILLE. – Grande Deo! Mi sufokun elu per mie
propre mani, se montriskun, ke elu dekliniskin de honestito de
sue patrino.
S-ro DE SOTENVILLE. – Al diablo! Mi trapikun per mie spado elu
e elue amento, se elu pekun kontru sue honoro.
GEORGO DANDIN. – Mi rakontin al vos fakto, por presenta
al vos mie plendi; e mi postulen de vos kontentigo de is
afero.